Một số nội dung cơ bản của Nghị định số 137/2020/NĐ-CP ngày 27/11/2020 của Chính phủ về quản lý, sử dụng pháo

Ngày 27/11/2020, Chính phủ ban hành Nghị định số 137/2020/NĐ-CP về quản lý, sử dụng pháo. Nghị định này quy định về quản lý, sử dụng pháo, thuốc pháo; nguyên tắc, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong quản lý, sử dụng pháo, thuốc pháo nhằm bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, bảo vệ quyền con người, quyền công dân và phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 11/01/2021, thay thế Nghị định số 36/2009/NĐ-CP ngày 15/4/2009 của Chính phủ về quản lý, sử dụng pháo.

Cách đây hơn 26 năm, ngày 08/8/1994, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 406-TTg về việc cấm sản xuất, buôn bán và đốt pháo. Chỉ thị nêu rõ nguyên nhân do sản xuất và đốt pháo đã gây ra hàng ngàn vụ tai nạn, cháy nhà, chết người hoặc gây thương tật suốt đời, ảnh hưởng đến trật tự an ninh, tổn thất kinh tế, ô nhiễm môi trường rất lớn không thống kê được. Do đó, kể từ ngày 01/01/1995, Chính phủ nghiêm cấm sản xuất, buôn bán và đốt các loại pháo nổ, thuốc pháo nổ trong phạm vi cả nước (trừ các loại pháo hoa và thuốc làm pháo hoa). Đến ngày 15/4/2009, Chính phủ ban hành Nghị định số 36/2009/NĐ-CP về quản lý, sử dụng pháo quy định về quản lý thuốc pháo, pháo các loại; quản lý sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu, mua, bán, vận chuyển, tàng trữ, sử dụng pháo hoa và thuốc pháo hoa; tổ chức bắn pháo hoa và trách nhiệm của các cơ quan có liên quan trong quản lý, sử dụng pháo.
Với Nghị định số 137/2020/NĐ-CP ngày 27/11/2020 của Chính phủ có hiệu lực thi hành từ ngày 11/01/2021 thì có một số nội dung mới, nổi bật được dư luận quan tâm, đáng chú ý là cho phép cơ quan, tổ chức, cá nhân được sử dụng pháo hoa trong một số trường hợp nhất định mà không cần phải xin phép.
Thứ nhất, khái niệm pháo
Theo khoản 1 Điều 3 Nghị định số 137/2020/NĐ-CP, quy định:
Pháo là sản phẩm có chứa thuốc pháo, khi có tác động của xung kích thích cơ, nhiệt, hóa hoặc điện gây ra phản ứng hóa học nhành, mạnh, sinh khí, tạo ra hiệu ứng âm thanh, ánh sáng, màu sắc trong không gian, gây ra tiếng nổ hoặc không gây ra tiếng nổ. Pháo bao gồm: Pháo nổ, pháo hoa.
- Pháo nổ là sản phẩm được chế tạo, sản xuất thủ công hoặc công nghiệp, khi có tác động của xung kích thích cơ, nhiệt, hóa hoặc điện gây ra tiếng nổ hoặc gây ra tiếng rít, tiếng nổ và hiệu ứng màu sắc trong không gian.
Pháo nổ gây ra tiếng rít, tiếng nổ và hiệu ứng màu sắc trong không gian được gọi là pháo hoa nổ.
Pháo hoa nổ tầm thấp là quả pháo có đường kính không lớn hơn 90 mm hoặc tầm bắn không vượt quá 120 m. Pháo hoa nổ tầm cao là quả pháo có đường kính trên 90 mm hoặc tầm bắn trên 120 m.
- Pháo hoa là sản phẩm được chế tạo, sản xuất thủ công hoặc công nghiệp, khi có tác động của xung kích thích cơ, nhiệt, hóa hoặc điện tạo ra các hiệu ứng âm thanh, ánh sáng, màu sắc trong không gian, không gây ra tiếng nổ.
Như vậy, pháo hoa mà cơ quan, tổ chức, cá nhân được phép sử dụng theo quy định tại Điều 17 Nghị định này được hiểu là: Sản phẩm được chế tạo, sản xuất thủ công hoặc công nghiệp, khi có tác động của xung kích thích cơ, nhiệt, hóa hoặc điện tạo ra các hiệu ứng âm thanh, ánh sáng, màu sắc trong không gian, không gây ra tiếng nổ.  
Khi cơ quan, tổ chức, cá nhân có nhu cầu sử dụng pháo hoa thì chỉ được mua pháo hoa của các tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng quy định tại khoản 2 Điều 17 Nghị định này.
Thứ hai, các hành vi bị nghiêm cấm trong quản lý, sử dụng pháo
Theo quy định tại Điều 5 Nghị định số 137/2020/NĐ-CP thì có các hành vi bị nghiêm cấm đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân trong quản lý, sử dụng pháo gồm:
(1). Nghiên cứu, chế tạo, sản xuất, mua bán, xuất khẩu, nhập khẩu, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng hoặc chiếm đoạt pháo nổ; trừ trường hợp tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng được Thủ tướng Chính phủ giao nhiệm vụ nghiên cứu, sản xuất, nhập khẩu, xuất khẩu, cung cấp, vận chuyển, sử dụng pháo hoa nổ theo quy định tại Nghị định này.
(2). Nghiên cứu, chế tạo, sản xuất, mua bán, xuất khẩu, nhập khẩu, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng trái phép pháo hoa, thuốc pháo.
(3). Mang pháo, thuốc pháo trái phép vào, ra khỏi lãnh thổ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam hoặc vào nơi cấm, khu vực cấm, khu vực bảo vệ và mục tiêu bảo vệ.
(4). Lợi dụng, lạm dụng việc sử dụng pháo để xâm phạm an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, tính mạng, sức khỏe, tài sản, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân.
(5). Trao đổi, tặng, cho, gửi, mượn, cho mượn, thuê, cho thuê, cầm cố pháo hoa nổ hoặc thuốc pháo để sản xuất pháo trái phép; vận chuyển, bảo quản, tiêu hủy pháo không bảo đảm an toàn hoặc làm ảnh hưởng đến môi trường.
(6). Chiếm đoạt, mua, bán, trao đổi, tặng, cho, mượn, cho mượn, thuê, cho thuê, cầm cố, làm giả, sửa chữa, tẩy xóa các loại giấy phép về pháo.
(7). Giao pháo hoa nổ, thuốc pháo cho cơ quan, tổ chức, cá nhân không đủ điều kiện theo quy định.
(8). Hướng dẫn, huấn luyện, tổ chức huấn luyện cách thức chế tạo, sản xuất, sử dụng trái phép pháo dưới mọi hình thức.
(9). Cố ý cung cấp thông tin sai lệch về quản lý, bảo quản pháo, thuốc pháo; không báo cáo hoặc báo cáo không kịp thời, che giấu hoặc làm sai lệch thông tin về việc mất, thất thoát, tai nạn, sự cố về pháo, thuốc pháo”.
Thứ ba, các trường hợp tổ chức bắn pháo hoa nổ và thẩm quyền cho phép bắn pháo hoa nổ
Điều 11 Nghị định số 137/2020/NĐ-CP, quy định các trường hợp tổ chức bắn pháo hoa nổ, gồm:
(1) Tết Nguyên đán: Tại các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.
(2) Giỗ Tổ Hùng Vương: Tại tỉnh Phú Thọ.
(3) Ngày Quốc khánh: Tại các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.
(4) Ngày Chiến thắng Điện Biên Phủ: Tại tỉnh Điện Biên.
(5) Ngày Chiến thắng (ngày 30 tháng 4 dương lịch): Tại Thủ đô Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh.
(6) Kỷ niệm ngày giải phóng, ngày thành lập các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương: Tại các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.
(7) Sự kiện văn hóa, du lịch, thể thao mang tính quốc gia, quốc tế.
(8) Trường hợp khác do Thủ tướng Chính phủ quyết định.
Điều 12 Nghị định số 137/2020/NĐ-CP, quy định thẩm quyền cho phép bắn pháo hoa nổ:   
Việc tổ chức bắn pháo hoa nổ quy định tại trường hợp (1) đến trường hợp (6) do UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương căn cứ vào tình hình thực tế của địa phương để quyết định và phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức thực hiện theo quy định.
Việc tổ chức bắn pháo hoa nổ tại trường hợp (7), (8) và các trường hợp thay đổi tầm bắn, thời lượng bắn pháo hoa nổ do Thủ tướng Chính phủ quyết định.
Như vậy, các cơ quan, tổ chức sử dụng pháo hoa nổ để biểu diễn, thi đấu trong các sự kiện văn hóa, du lịch, thể thao mang tính quốc gia, quốc tế thì phải được Thủ tướng Chính phủ cho phép và do tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng được giao nhiệm vụ sản xuất, cung cấp.
Thứ tư, các điều kiện kinh doanh pháo hoa
Khoản 2 Điều 14 Nghị định số 137/2020/NĐ-CP, quy định việc kinh doanh pháo hoa phải bảo đảm các điều kiện sau:
“- Chỉ tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng được kinh doanh pháo hoa và phải được cơ quan Công an có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện về an ninh, trật tự; bảo đảm các điều kiện về phòng cháy, chữa cháy, phòng ngừa, ứng phó sự cố và bảo vệ môi trường;
- Kho, phương tiện vận chuyển, thiết bị, dụng cụ phục vụ kinh doanh pháo hoa phải phù hợp, bảo đảm điều kiện về bảo quản, vận chuyển, phòng cháy và chữa cháy;
- Người quản lý, người phục vụ có liên quan đến kinh doanh pháo hoa phải được huấn luyện về kỹ thuật an toàn;
- Chỉ được kinh doanh pháo hoa bảo đảm tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật theo quy định”.
Như vậy, chỉ duy nhất tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng mới được kinh doanh pháo hoa. Việc kinh doanh này phải được cơ quan Công an có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận đảm bảo đủ các điều kiện nêu trên.
Thứ năm, các trường hợp được sử dụng pháo hoa
Điều 17 Nghị định số 137/2020/NĐ-CP, quy định:
(1). Cơ quan, tổ chức, cá nhân có năng lực hành vi dân sự đầy đủ được sử dụng pháo hoa trong các trường hợp sau: Lễ, tết, sinh nhật, cưới hỏi, hội nghị, khai trương, ngày kỷ niệm và trong hoạt động văn hóa, nghệ thuật.
(2). Cơ quan, tổ chức, cá nhân khi sử dụng pháo hoa chỉ được mua pháo hoa tại các tổ chức, doanh nghiệp được phép sản xuất, kinh doanh pháo hoa.
Như vậy, từ ngày 11/01/2021 cơ quan, tổ chức, cá nhân có năng lực hành vi dân sự đầy đủ được sử dụng pháo hoa trong các trường hợp sau: Lễ, tết, sinh nhật, cưới hỏi, hội nghị, khai trương, ngày kỷ niệm và trong hoạt động văn hóa, nghệ thuật mà không cần phải xin phép. Tuy nhiên, khi sử dụng pháo hoa chỉ được mua pháo hoa tại các tổ chức, doanh nghiệp được phép sản xuất, kinh doanh pháo hoa theo quy định.
Thời điểm Tết Nguyên đán Tân Sửu năm 2021 đang đến gần, nhu cầu sử dụng pháo hoa trong xã hội là không nhỏ. Vì vậy, chúng ta cần tuyên truyền để người dân hiểu và nắm rõ các quy định liên quan đến việc quản lý và sử dụng pháo; giúp người dân nhận thức rõ thế nào là pháo nổ, pháo hoa nổ, pháo hoa, loại pháo nào được sử dụng và loại pháo nào bị cấm; đồng thời, chấp hành các quy định về bảo đảm an toàn cháy, nổ khi sử dụng loại pháo hoa được cho phép... Qua đó, vừa giúp người dân hiểu đúng, chấp hành tốt các quy định của pháp luật về quản lý và sử dụng pháo; vừa góp phần phòng ngừa, ngăn chặn tình trạng mua bán, vận chuyển và sử dụng pháo trái phép./.     

 

 

                                                                                                  Quốc Việt

 

CÁC BÀI LIÊN QUAN

Trở về 1 2 3 4 Tiếp

Số lượt truy cập:1,467,925 lượt

Số người online:46 người

© Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bình Định thiết kế và giữ bản quyền
Mong bạn đọc góp ý kiến. Thư điện tử liên hệ: trangtinvks_binhdinh@vks.gov.vn hoặc bbt@vksbinhdinh.gov.vn